Pozytywny Portal Psychologiczny - Psychologia i zycie
Strona Główna
Człowiek
Temperament
Osobowość
Emocje
Umysł
Inteligencja

Psychologia i życie
Związki
Dzieci
Stres
Zdrowie
Praca

Motywacja

Motywacja to wszelakie mechanizmy odpowiedzialne za uruchomienie, ukierunkowanie, podtrzymanie i zakończenie zachowania. Źródłem motywacja często są emocje, które dostarczają energii i ukierunkowują działania. Motywacja jednakże może powstawać w oparciu o procesy poznawcze. Podobnie jak w przypadku wartościowania można wyróżnić dwa systemy (automatyczny i refleksyjny), tak i w przypadku systemów motywacyjnych można dokonać takiego rozróżnienia. Tak więc różnego rodzaju działania mogą być motywowane popędami, jak i też świadomie i refleksyjnie wypracowanymi wartościami i celami.

Można wyróżnić mechanizmy motywacyjne wiązane z redukcją popędów, nastawione na przywrócenie równowagi organizmu oraz mechanizmy związane z dążeniem do przyjemności. O ile te pierwsze maja źródła wewnętrzne i polegają na redukowaniu napięcia to te drugie mają źródła zewnętrzne i polegają na dążeniu do pomnażania przyjemności. Tak więc oprócz popędów na motywacje mają wpływ właściwości środowiska, które mogą by przyjemnie jak i nieprzyjemne. Także sam popęd nie wystarczy do uruchomienia nawet instynktownych zachowań ukierunkowanych. Potrzebne są jeszcze odpowiednie bodźce wyzwalające. Bez takich bodźców bardzo silny popęd może prowadzić do zachowań jałowych, ukierunkowanych na rozładowanie napięcia.

Związek motywacji z konkretnymi zachowaniami może nie być wcale tak bardzo klarowny biorąc pod uwagę fakt, że te same zachowania mogą być różnie motywowane i te samem motywy mogą stać za różnymi zachowaniami. Rożnego rodzaju motywacje mogą także wchodzić ze sobą we wzajemne konflikty. Można mówić o konfliktach typu dążenie - dążenie, gdy dwa obiekty przyciągają i występuje problem z wyborem, konflikt typu unikanie - unikanie, gdzie wybór może dotyczyć "wyboru mniejszego zła" jak i też konflikt typu dążenie - unikanie gdy jeden obiekt wzbudza zarówno tendencje do dążenia i do unikania. Jeśli cel wzbudza zarówno tendencje do dążenia, jak i tendencje do unikania to w miarę zbliżania się do niego rośnie zarówno siła dążenia jak i siła unikania, z tym, że przyrost siły unikania jest większy od przyrostu siły dążenia. W wyniku tego może dojść nawet do zmiany kierunku zachowania. Jest to konflikt, który może często występuje w życiu. Przeważnie jakieś cele posiadają swoje "plusy" i "minusy". Dla zilustrowania tego typu konfliktu podaje się często sytuacje przygotowywania się do ślubu. Jako, że tendencja do unikania wzrasta w większym stopniu niż tendencja do dążenia to w miarę zbliżania się daty ślubu ludzie mogą przeżywać coraz większe wątpliwości.

Podstawowym mechanizmem leżącym u podstaw motywacji jest poziom pobudzenia. Jeśli pobudzenie jest zbyt niskie może być nie wystarczające do uruchomienia motywacji, jeśli jest zbyt wysokie może dezorganizować działania sprawiając je chaotycznymi. Jednakże zauważono, że ludzie niekiedy dążą do zwiększania swojego pobudzenia nawet ponad optymalny, wydawałoby sie, poziom. Często dzieje się np. w zabawie, albo w niektórych formach aktywności artystycznej. Wtedy gdy celem jest aktywność sama w sobie mówi się o stanie paratelicznym. Stan teliczny natomiast oznacza orientacje na konkretny cel i podporządkowanie mu działań. Wtedy najlepszy jest optymalny poziom pobudzenia (nie za niski i nie za wysoki). Wykryto także różnice indywidualne w preferowaniu jednego z tych dwóch stanów metamotywacyjnych.

Do najopularniejszej teorii motywacji należy chyba teoria potrzeb Abrahama Maslowa, przedstawiona w formie piramidy. Maslow wyróżniał dwa mechanizmy motywacyjne oparte na potrzebach niedoboru i wzrostu. Do potrzeb niedoboru zaliczał : potrzeby fizjologiczne (powietrze, pokarm, woda, sen, seks), potrzebę bezpieczeństwa, potrzeby przynależności i miłości oraz potrzebę szacunku (poczucie własnej wartości, kompetencji). Do potrzeb wzrostu, zwanymi także metapotrzebami, zaliczał potrzeby związane z samorealizacją (potrzeby poznawcze, rozumienia świata, wiedzy, potrzeby artystyczne itp.) i transcendencją. Teoria ta jest krytykowana za twierdzenie, że warunkiem zaspokajania wyższych potrzeb jest zaspokojenie potrzeb niższych, jednakże gdy podejdzie się do niej w swobodniejszy sposób to może dostarczyć ciekawego sposobu klasyfikacji potrzeb. Podobnie jak niezaspokojenie potrzeb fizjologicznych negatywnie wpływa na rozwój organizmu, tak i niezaspokojenie potrzeb psychologicznych (kontaktu, miłości, szacunku itd.) negatywnie wpływa na rozwój psychiczny. Czasami związek umysłu i ciała jest na tyle duży, że zaburzenia w funkcjonowaniu społecznym i emocjonalnym mogą dosłownie negatywnie wpływać na zdrowie fizyczne.


potrzeba kontaktu - głód miłości

Specyficznie ludzkie mechanizmy motywacyjne

Inni ludzie w procesach motywacyjnych

Motywacja w przebiegu zachowania




Rozwój
Uczenie się
Inteligencje Wielorakie
Inteligencja emocjonalna
Inteligencja społeczna
Umiejętności społeczne
Komunikacja
Twórczość

Psychologia Pozytywna
Psychologia pozytywna
Miłość
Mądrość
Szczęście

Logowanie
Nazwa Użytkownika

Hasło



Zapomniane hasło?
Wyślemy nowe, kliknij TUTAJ.

Tomasz Zaręba 2007
Copyright © 2006
Design by: d4u.hut2.ruPowered by PHP-Fusion © 2003-2005624627 Unikalnych wizyt

Załóż : Własne Darmowe Forum | Własną Stronę Internetową | Zgłoś nadużycie