Pozytywny Portal Psychologiczny - Psychologia i zycie
Strona Główna
Człowiek
Temperament
Osobowość
Emocje
Umysł
Inteligencja

Psychologia i życie
Związki
Dzieci
Stres
Zdrowie
Praca

Teoria stresu Richarda Lazarusa

Wśród psychologów Richard Lazarus z Uniwersytetu Kalifornijskiego w Berkeley jest uważany za najwybitniejszy autorytet w dziedzinie stresu psychologicznego. Świadczy o tym chociażby to, że jego prace są najczęściej cytowane. Stresem zajmuje się od lat 50 XX w.

Podstawowym założeniem teorii Lazarusa jest znaczenie relacji jednostka – otoczenie. Relacja ta podlega ocenie podmiotu, człowieka. Proces oceniania dotyczy przede wszystkim tych aspektów relacji z otoczeniem, które są ważne dla dobrostanu człowieka. Z tej perspektywy relacja ta może być postrzegana jako sprzyjająca, niemająca znaczenia albo stresująca. Stresem jest określona relacja między osoba a otoczeniem, która oceniana jest przez osobę jako obciążająca lub przekraczająca jej zasoby i zagrażająca jej dobrostanowi. O uznaniu relacji za stresową decyduje subiektywna ocena.

Proces oceniania składa się z dwóch ocen: pierwotnej i wtórnej.

Ocena pierwotna może przybierać rodzaje: krzywda/strata, zagrożenie i wyzwanie. Ocenienie relacji jako krzywda/strata dotyczy utraty wartościowych obiektów, w tym takich jak samoocena, ocena społeczna, bliska osoba. Zagrożenie odnosi się do takich samych szkód, ale dopiero mogących zaistnieć, przewidywanych. Wyzwanie tez odnosi się do przewidywanych następstw, ale dotyczy sytuacji w których możliwe są zarówno straty, jak i zyski. Z każdym rodzajem oceny pierwotnej związane są charakterystyczne emocje. W przypadku krzywdy/straty są to: złość, żal, smutek, rozczarowanie, poczucie winy, rozgoryczenie. Zagrożeniu towarzyszą strach, lek, martwienie się, obawa, niepokój. Obraz emocjonalny wyzwania jest najbardziej złożony. Może obejmować zarówno emocje negatywne charakterystyczne dla poczucia zagrożenia jak i też emocje pozytywne takie jak nadzieja, zapał, podniecenie, rozweselenie.

Jeśli w wyniku oceny pierwotnej relacja zostanie uznana za stresową zapoczątkowuje proces oceny wtórnej, która dotyczy możliwości poradzenia sobie. Oba procesy, ocena pierwotna i wtórna, przebiegają równocześnie i są ze sobą sprzężone. Np. pozytywne ocena możliwości własnego działania może zmienić pierwotną ocenę sytuacji stresowej z “zagrożenia” na “wyzwanie”.

Sposoby radzenia sobie ze stresem według Lazarusa mogą być zorientowane na problem i na emocje (np. myślenie życzeniowe, dystansowanie się, podkreślanie pozytywnych stron, samoobwinianie, izolowanie się) oraz mogą polegać na szukaniu wsparcia społecznego. Który sposób jest dobry zależy od indywidualnych predyspozycji i sytuacji problemowej. Co ciekawe myślenie życzeniowe jest jedyną strategią, którą do tej pory, na podstawie dotychczasowych badan, Lazarus ocenia jednoznacznie źle.

Konsekwencje radzenia sobie mogą mieć skutki bezpośrednie, takie jak jakość rozwiązania problemu oraz zmiany fizjologiczne organizmu i zmiany stanów emocjonalnych, jak i też skutki odległe związane z poziomem funkcjonowania społecznego, dobrostanem psychicznym, a także zdrowiem/choroba somatyczną.

Tak więc to jak sobie radzimy ze stresem przekłada się na zdrowie fizyczne i psychiczne, a także na funkcjonowanie społeczne.



Rozwój
Uczenie się
Inteligencje Wielorakie
Inteligencja emocjonalna
Inteligencja społeczna
Umiejętności społeczne
Komunikacja
Twórczość

Psychologia Pozytywna
Psychologia pozytywna
Miłość
Mądrość
Szczęście

Logowanie
Nazwa Użytkownika

Hasło



Zapomniane hasło?
Wyślemy nowe, kliknij TUTAJ.

Tomasz Zaręba 2007
Copyright © 2006
Design by: d4u.hut2.ruPowered by PHP-Fusion © 2003-2005624651 Unikalnych wizyt

Załóż : Własne Darmowe Forum | Własną Stronę Internetową | Zgłoś nadużycie